Ustka to nie tylko plaża i smażona ryba przy promenadzie. Miasto ma kilka zupełnie różnych „światów” – od portowych zaułków, przez militarną historię, po ciche lasy i klifowe wybrzeże. Poniżej zebrano miejsca, które pozwalają poznać kurort od bardziej lokalnej, mniej pocztówkowej strony.
Jedyny park typu dolinnego w województwie pomorskim
Słupia o wartkim nurcie i kamienistym dnie
Zabytkowe elektrownie wodne z początku XX wieku
Czterokilometrowy szlak „Szlakiem troci i łososia”
Lasy zajmujące 72% powierzchni parku
Między Słupskiem a Bytowem rozciąga się ponad 37 tysięcy hektarów chronionej doliny Słupi. Utworzony w 1981 roku park jest jedynym parkiem typu dolinnego w województwie pomorskim. Rzeka meandruje tu między wzgórzami morenowymi i miejscami przypomina górski potok. Lasy zajmują 72% powierzchni parku, a piesze szlaki i zabytkowe elektrownie wodne z początku XX wieku urozmaicają wędrówki wzdłuż rzeki.
Zachowane fragmenty średniowiecznych murów gotyckiej świątyni
Granitowa chrzcielnica z XIII lub XIV wieku
Witraże z 1920 roku upamiętniające poległych żołnierzy
Wotywny model trójmasztowego żaglowca
Dzwon z 1764 roku odlany przez Jana Meyera
W sercu Gardny Wielkiej stoi kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny z zachowanymi fragmentami średniowiecznych murów. Obecna świątynia powstała w 1852 roku, a jej wieżę wzniesiono osiem lat później. Parafia założona w XIII wieku przez księcia Świętopełka przez stulecia była ośrodkiem religijnym regionu słowińskiego. O miejscowej tradycji morskiej przypomina wotywny model trójmasztowego żaglowca podarowany przez rybaków lub żeglarzy.
Spokojne odcinki dla rodzin i bystrza dla doświadczonych kajakarzy
Kamienista rynna sulęczyńska o charakterze górskiego szlaku
Leśne odcinki w Parku Krajobrazowym Dolina Słupi
Zabytkowe elektrownie wodne z lat 1898–1926
Papieski Szlak Kajakowy z pamiątkowymi kamieniami
Na 124 kilometrach szlaku Słupia przepływa przez jeziora i lasy Pomorza, by dotrzeć do Bałtyku w Ustce. Spokojne odcinki dla rodzin przeplatają się tu z bystrzami wymagającymi doświadczenia i precyzyjnego manewrowania. Charakter rzeki zmienia się co kilka kilometrów, a trasę urozmaicają zabytkowe elektrownie wodne. W Parku Krajobrazowym Dolina Słupi lasy podchodzą niemal do samej wody.
Loty tandemowe z instruktorem dla osób bez doświadczenia
Rampa startowa na klifie nad Bałtykiem
Możliwość latania również jesienią i zimą
Widoki na plaże i bukowy las
Tradycja sportów lotniczych od końca lat 70
Na klifach nad Bałtykiem w gminie Ustka od kilku dekad rozwijają się sporty lotnicze. W Poddąbiu działa rampa startowa, a wiatr od morza sprzyja lotom nad wybrzeżem. Dostępne są loty tandemowe z instruktorem, a doświadczeni piloci mogą startować samodzielnie. Przy odpowiednich warunkach pogodowych, przygotowaniu i sprzęcie loty odbywają się również jesienią i zimą, z widokiem na plaże i nadmorski las.
Najwyższa wydma w parku, sięgająca 56 metrów n.p.m
Znacznie mniejsze tłumy niż na Wydmie Łąckiej
Ruchome piaski tworzące pustynny krajobraz
Szlak przez nadmorski las i wydmy do plaży
Możliwość powrotu trasą przez latarnię morską w Czołpinie
W okolicach Czołpina, na terenie Słowińskiego Parku Narodowego, wiatr od stuleci przesypuje piasek, tworząc krajobraz przypominający pustynię. Wydma Czołpińska sięga 56 metrów nad poziomem morza i jest najwyższą wydmą w parku. W porównaniu z bardziej znaną Wydmą Łącką przyciąga znacznie mniej turystów. Prowadzący przez nią szlak łączy spacer nadmorskim lasem, wędrówkę przez piaskowe wzniesienia i dojście do rozległej plaży nad Bałtykiem.
Ruchome wydmy osiągające ponad 40 metrów wysokości
Widok z wydm na Bałtyk, jezioro Łebsko i lasy
Jeziora Łebsko i Gardno pełne ptactwa
Dobrze oznakowane szlaki prowadzące przez lasy
Oryginalne chaty rybackie w skansenie w Klukach
Między Łebą a Rowami rozciąga się ponad 32 tysiące hektarów nadmorskiej przyrody Słowińskiego Parku Narodowego. Najbardziej charakterystyczne są ruchome wydmy, których piaszczyste wzgórza osiągają ponad 40 metrów wysokości. Obok nich leżą jeziora Łebsko i Gardno, a przez lasy prowadzą dobrze oznakowane szlaki. Utworzony w 1967 roku park zawdzięcza nazwę Słowińcom, dawnej grupie mieszkańców tych terenów.
Spokojniejsza Plaża Zachodnia z większą przestrzenią
Ujście Słupii dzieli usteckie plaże na dwie części o odmiennym charakterze. Wschodnia skupia intensywny wakacyjny ruch przy nadmorskiej promenadzie i latarni morskiej, a zachodnia daje więcej przestrzeni i spokojniejszą atmosferę. Obie wyróżniają się złocistym piaskiem i dużą szerokością. W 2026 roku plaża w Ustce zdobyła tytuł Plaży Roku w rankingu Magazynu Travelist, przerywając dwunastoletnią dominację Świnoujścia.
Promenada z gastronomią, toaletami i prysznicami tuż obok
Boiska do piłki plażowej i wypożyczalnie sprzętu wodnego
Zachody słońca i spacery brzegiem morza
Kilka minut spaceru od centrum Ustki rozciąga się szeroka plaża z drobnym, jasnym piaskiem. Plaża Wschodnia biegnie wzdłuż promenady przez około półtora kilometra, a miejscami ma nawet sto metrów szerokości. Łagodnie opadające dno ułatwia kąpiel, a pobliskie toalety, prysznice i punkty gastronomiczne zapewniają wygodne zaplecze. Bliskość latarni morskiej, boiska do piłki plażowej i wypożyczalnie sprzętu wodnego urozmaicają wypoczynek.
Pastelowe portrety z Firmy Portretowej „S. I. Witkiewicz”
Rękopisy, korespondencja i książki z dedykacjami artysty
Wystawa o powojennym Słupsku i jego osadnikach
Zrewitalizowany XIX-wieczny magazyn wojskowy z surowymi wnętrzami
W centrum Słupska dawny magazyn wojskowy mieści dziś największą na świecie kolekcję dzieł Stanisława Ignacego Witkiewicza. Biały Spichlerz jest oddziałem Muzeum Pomorza Środkowego i jednym z najcenniejszych zabytków budownictwa przemysłowego w mieście. Monograficzna wystawa Witkacego obejmuje ponad 135 obrazów, rysunków i grafik, a także archiwalia artysty. W surowych wnętrzach prezentowane są również zbiory sztuki współczesnej oraz historia powojennego Słupska.
Dwadzieścia figur pomalowanych przez lokalnych artystów
Historia bursztynowego amuletu sprzed około 3700 lat
Malowania inspirowane Witkacym i kaszubskimi motywami ludowymi
Tablice przy figurach wyjaśniające ich symbolikę
Spacer w formie gry terenowej dla dzieci i dorosłych
Po Słupsku prowadzi szlak dwudziestu kolorowych niedźwiadków inspirowanych bursztynowym amuletem sprzed około 3700 lat. Figury mają tę samą formę, ale każdą inaczej pomalowali lokalni artyści. Stoją w różnych częściach miasta, między innymi przy teatrze lalkowym, bibliotece i aquaparku Trzy Fale. Nie tworzą sztywnej trasy, dzięki czemu spacer ich śladem może przybrać formę gry terenowej dla dzieci i dorosłych.
Lokalizacja przy wschodniej części nadmorskiej promenady
Pomnik w miejscu, gdzie Kwiatkowska lubiła siadywać
Popularny punkt do pamiątkowych zdjęć
W parku uzdrowiskowym Ustki, we wschodniej części nadmorskiej promenady, stoi brązowa postać Ireny Kwiatkowskiej na ławce przypominającej zwój taśmy filmowej. Pomnik ustawiono 25 lipca 2012 roku w miejscu, gdzie aktorka lubiła siadywać podczas wakacyjnych pobytów. Obok rzeźby pozostawiono miejsce dla dwóch osób, a turyści chętnie siadają tu do zdjęć obok legendy polskiego kina i teatru, która przez lata wypoczywała w Ustce.
Przy ujściu Słupi stoi ceglana latarnia z 1892 roku, z ośmiokątną wieżą i przylegającym domem latarnika. Gzymsy, daszki oraz okna różnej wielkości nadają budowli charakter, który wyróżnia ją wśród nadmorskich latarni. Obiekt nadal pełni funkcję znaku nawigacyjnego, a jednocześnie jest zabytkiem otwartym dla zwiedzających. Z galerii na szczycie wieży rozciąga się widok na port, Bałtyk i zabudowę Ustki.
Sąsiedztwo latarni morskiej i pomnika Ludziom Morza
Pomnik ufundowany przez mieszkańców, przedsiębiorców i sympatyków miasta
W pobliżu latarni morskiej i pomnika Ludziom Morza stoi brązowa figura pół kobiety, pół ryby. Syrenka Ustecka trafiła tu na czas remontu portu, wcześniej stała na wschodnim falochronie. Odsłonięty w 2010 roku pomnik powstał dzięki wsparciu mieszkańców, przedsiębiorców i sympatyków miasta. Jego jaśniejszy biust to ślad lokalnej tradycji, zgodnie z którą dotknięcie syrenich piersi ma przynosić szczęście.
Oryginalne klumpy, czyli buty dla koni na podmokłe tereny
Stanowiska odsłuchowe z legendami i opisami życia Słowińców
Nad brzegiem Jeziora Łebsko, w sercu Słowińskiego Parku Narodowego, zachował się fragment dawnej wsi rybackiej. Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach pokazuje kulturę Słowińców w chałupach stojących w swoich pierwotnych miejscach. Siedem zagród z budynkami gospodarczymi, studniami i piecami chlebowymi zajmuje dziesięć hektarów. Między zabudowaniami nadal biegnie publiczna droga, a muzealne wnętrza sąsiadują z codziennym życiem mieszkańców wsi.
Autentyczna zabudowa szachulcowa z XVIII i XIX wieku
Zagroda Albrechta z wyposażonymi wnętrzami
Pokazy kowalstwa i wypieku chleba
Gęsi pomorskie, owce i konie w zagrodzie
Możliwość spróbowania sił przy młóceniu zboża
W Swołowie, kilkanaście kilometrów od Słupska, dawne życie pomorskiej wsi przedstawia muzeum działające wśród autentycznej zabudowy z XVIII i XIX wieku. Zamiast parku z przeniesionymi chałupami są tu zagrody stojące w swoich pierwotnych miejscach, połączone spacerem przez wieś. Charakterystyczne szachulcowe domy tworzą krajobraz stolicy Krainy w Kratę. W Zagrodzie Albrechta zachowano wyposażenie gospodarskich wnętrz, a na podwórzu hodowane są zwierzęta.
Jedenaście tablic o wydmach i nadmorskiej roślinności
Drewniane kładki i mostki na trasie
Widoki na las i Bałtyk z najwyższych punktów
Kilka kilometrów od Ustki rozciąga się wydma paraboliczna wznosząca się ponad 20 metrów nad okoliczną równinę. Odsłonięty piasek i trawy sąsiadują tu z około 150-letnim lasem bukowym. Przez Wydmę Orzechowską prowadzi zielono oznakowana ścieżka dydaktyczna o długości niespełna trzech kilometrów. Drewniane kładki, zagłębienia śródwydmowe i punkty widokowe urozmaicają spacer w miejscu spokojnym nawet w letnim sezonie.
Wieża widokowa z panoramą Słowińskiego Parku Narodowego
Widoki na jeziora Gardno i Łebsko oraz ruchome wydmy
Niebieski szlak na szczyt ze Smołdzina
Las z wysokimi jodłami i starymi bukami
Dawne miejsce kultu Słowian i legenda o pirackim skarbie
Tuż przy wsi Smołdzino wznosi się morenowe wzgórze o wysokości 115 metrów nad poziomem morza, przypominające z daleka wulkaniczny stożek. Na szczycie Rowokołu stoi metalowa wieża z panoramą jezior Gardno i Łebsko, ruchomych wydm oraz nadmorskich lasów. Wzgórze było dawnym miejscem kultu Słowian, a później celem pielgrzymek; z jego masywem wiąże się też legenda o pirackim skarbie.
Schodkowe nabrzeże z miejscami odpoczynku blisko wody
Wieczorna iluminacja kładek i brzegów Słupi
SALWA łącząca sztukę, kulturę, warsztaty i jedzenie
W centrum Słupska dawne zaniedbane nabrzeże zmieniło się w promenadę łączącą Stare Miasto z obszarem Podgrodzia. Nad Słupią powstały trzy kładki piesze, punkty widokowe i miejsca odpoczynku przy wodzie. Zieleń sąsiaduje tu z historyczną zabudową, a po zmroku brzegi rzeki rozświetla iluminacja. Rewitalizację bulwarów doceniono nagrodą główną w konkursie na Najlepszą Przestrzeń Publiczną Województwa Pomorskiego.
Barokowy hełm z iglicą zrekonstruowany w 2003 roku
Średniowieczne dzieje związane z historią Słupska
W centrum Słupska, tuż przy starówce, wznosi się gotycka świątynia z masywną wieżą widoczną z daleka. Dzieje kościoła Mariackiego sięgają przełomu XIII i XIV wieku, a jego mury noszą ślady kolejnych przebudów, pożarów i wojennych zniszczeń. Przestronne wnętrze oraz zachowane elementy wyposażenia pozwalają dostrzec przemiany budowli na przestrzeni stuleci. To nadal czynna świątynia parafialna, w której odbywają się msze.
60-metrowa wieża, najwyższa konstrukcja w Darłowie
Trzy sarkofagi książąt pomorskich z dynastii Gryfitów
Miejsce spoczynku króla trzech skandynawskich krajów
Galeria okienna i gwiaździste, czteroramienne sklepienie
Nad centrum Darłowa góruje 60-metrowa wieża gotyckiej świątyni z XIV wieku. Kościół Mariacki przy ulicy Franciszkańskiej łączy ceglaną architekturę ze śladami dziejów pomorskich książąt. W jego wnętrzu znajdują się trzy sarkofagi Gryfitów, a wśród pochowanych jest król trzech skandynawskich krajów. Dzisiejszy kościół pw. Matki Bożej Częstochowskiej przez ponad czterysta lat należał do protestantów i wielokrotnie ucierpiał w pożarach.
Autentyczna XIX-wieczna zagroda z zamkniętym podwórzem
Szachulcowa architektura charakterystyczna dla Krainy w Kratę
Ekspozycja codziennego życia zamożnych pomorskich gospodarzy
Pokazy pracy tkaczy, garncarzy i stolarzy
Konie, owce i udział w oporządzaniu zwierząt
W sercu Krainy w Kratę zachowało się XIX-wieczne gospodarstwo zamożnej pomorskiej rodziny Albrechtów, dziś będące oddziałem Muzeum Pomorza Środkowego. Cztery skrzydła zabudowy otaczają zamknięte podwórze, a szachulcowe ściany przypominają o miejscowej tradycji budowlanej. W domu mieszkalnym odtworzono codzienność bogatych gospodarzy z początku XX wieku. Zagroda nie ogranicza się do wystaw: odbywają się tu pokazy rzemiosła, a zwiedzający mogą uczestniczyć w oporządzaniu zwierząt.
Tablice o historii osady i odkryciach archeologicznych
Dawne centrum osady związane z usteckimi kapitanami
W Parku im. Jana Pawła II w Ustce zachowano pamięć o dawnym centrum rybackiej osady. Makieta przedstawia miejscową zabudowę z przełomu XVIII i XIX wieku, a symboliczny zarys kościoła wskazuje położenie nieistniejącej świątyni. Jej wieża służyła niegdyś statkom jako punkt nawigacyjny. Wokół placu domy budowali kapitanowie, od których pochodzi dawna nazwa tego miejsca — Zaułek Kapitański.
Renesansowa architektura z dużymi oknami i ozdobną wieżą
Pamiątki ostatnich Gryfitów na wystawie „Skarby książąt pomorskich”
Największa na świecie kolekcja prac Witkacego
Sztućce i akcesoria kulinarne od XVII do XXI wieku
Średniowieczny kamień pokutny zabójcy z 1387 roku
Nad Słupią w Słupsku stoi renesansowa rezydencja Gryfitów z dużymi oknami i ozdobną wieżą. Zamek Książąt Pomorskich powstał w 1507 roku z inicjatywy Bogusława X, a od 1965 roku mieści Muzeum Pomorza Środkowego. Jego wystawy obejmują pamiątki książęce, dawną sztukę Pomorza i przedmioty związane z historią miasta. Chlubą muzeum jest największa na świecie kolekcja prac Witkacego.
W Lasku Północnym, kilka minut od centrum Słupska, działa centrum edukacyjno-rekreacyjne Leśny Kot. Na ponad 80 hektarach lasu łączy aktywny wypoczynek z kontaktem ze zwierzętami i historią dawnego parku miejskiego. Największy park linowy w Polsce oferuje ponad 130 przeszkód oraz tyrolkę długości 210 metrów. Poza trasami wśród drzew są tu także dziecięce labirynty, Chata Czarownicy i tor pump track.
Jedyna latarnia w Polsce zbudowana na planie prostokąta
Widok na Bałtyk, ujście Wieprzy i port rybacki
Soczewka Fresnela widoczna przez szyby laterny
Ceglana budowla z 1885 roku
Niewysoka wieża, wejście bez specjalnej kondycji
Nad ujściem Wieprzy do Bałtyku stoi ceglana latarnia z kwadratową wieżą o wysokości 22 metrów. Powstała w 1885 roku jako stacja pilotów z wieżą, a obecny wygląd zachowała od rozbudowy w 1927 roku. To jedyna w Polsce latarnia zbudowana na planie prostokąta. Z platformy widokowej rozciąga się panorama Darłówka z portem rybackim, plażą wschodnią i falochronem.
Nad centrum Jarosławca wznosi się 33-metrowa wieża z czerwonej cegły, która od 1838 roku pomaga statkom omijać niebezpieczne płycizny. Jej światło sięga 42 kilometry w morze, a na górę prowadzi 150 schodów po ciasnej, spiralnej klatce. Z tarasu widokowego rozciąga się panorama Bałtyku, jezior Wicko i Kopań oraz pól, sosnowych lasów i zabudowań miasteczka. To nadal czynna latarnia, nie tylko zabytek.
Sosnowy las na wydmach, dający cień podczas spacerów
Wydzielona, oznakowana plaża dla psów
Port rybacki i świeże ryby prosto z łodzi
Między Bałtykiem a sosnowym lasem rozciąga się kilkukilometrowa plaża w Rowach, podzielona ujściem Łupawy na część zachodnią i wschodnią. Drobny, jasny piasek i pas wybrzeża szeroki miejscami na 30 metrów dają sporo przestrzeni do wypoczynku. Zachodnia strona stopniowo staje się bardziej kamienista, a wschodnia prowadzi ku Słowińskiemu Parkowi Narodowemu. Dalej od portu jest mniej ludzi i więcej ciszy.
Ceglana wieża na jednej z najwyższych okolicznych wydm
Balkon z widokiem na fragment Słowińskiego Parku Narodowego
Latarnia działająca nieprzerwanie od 1875 roku
Cisza i otoczenie bez kawiarni oraz straganów
W środku Słowińskiego Parku Narodowego stoi ceglana latarnia oddalona o kilometr od morza. Do Latarni Czołpino prowadzi półtorakilometrowa droga przez dziki las iglasty, a sama wieża wznosi się na jednej z najwyższych wydm w okolicy. Działa nieprzerwanie od 1875 roku i nadal służy żegludze. Na szczycie znajduje się balkon widokowy, choć rozrośnięte drzewa ograniczają widok na park.
Interaktywne przedstawienia Alex Show z maskotką parku
Na dziesięciu hektarach w Charbrowie wiejska codzienność staje się tematem rodzinnej zabawy. Farma Alexa to pierwszy w Polsce park rozrywki o tematyce rolniczej, położony kilka kilometrów od Łeby, przy drodze wojewódzkiej 214. Na terenie czekają prawdziwe maszyny rolnicze, zwierzęta gospodarskie i labirynt w kukurydzy zajmujący prawie 4,5 hektara. Głównym bohaterem parku jest królik Alex, a atrakcje łączą ruch z edukacją.
Bezpłatne pingwinki do nauki jazdy i dostępne kaski
Dwutorowa zjeżdżalnia snowtubing w cenie biletu
Kursy jazdy w grupach do dziesięciu osób
Specjalne płozy na koła wózków umożliwiające jazdę po lodzie
Pod dachem kompleksu Strefa 360 Park Redzikowo pod Słupskiem mieści się tafla lodu o powierzchni niemal 1000 metrów kwadratowych. Lodowisko Redzikowo działa sezonowo, a zadaszenie pozwala jeździć niezależnie od pogody. Rodziny mają do dyspozycji wypożyczalnię łyżew, kaski i bezpłatne pingwinki do nauki jazdy. Dodatkową atrakcją jest dwutorowa zjeżdżalnia snowtubing, dostępna w cenie biletu na lodowisko.
Naturalna solanka z miejscowego złoża leczniczego „Ustka1”
Aerozol zawierający jod, magnez i wapń
Położenie w parku, kilkaset metrów od morza
Inhalacje bez skierowania i pakietu sanatoryjnego
Patron związany z rozwojem uzdrowiskowej Ustki
W Parku Usteckich Stoczniowców, kilkaset metrów od morza, działa drewniana tężnia zasilana solanką z miejscowego złoża „Ustka1”. Spływająca woda tworzy aerozol zawierający jod, magnez i wapń. Obiekt powstał w 2020 roku, a jego patronem jest dr Henryk Klimczuk, związany z rozwojem Ustki jako uzdrowiska. Spacer w pobliżu konstrukcji pozwala połączyć odpoczynek w parku z naturalną inhalacją solankową.
Zielone alejki na terenie dawnych fortyfikacji miejskich
Ławeczka Jerzego Waldorffa odsłonięta w 2019 roku
Pomnik Karola Szymanowskiego w centrum parku
Bezpłatne koncerty plenerowe „Garden Party u Karola”
Bliskość zamku Książąt Pomorskich i kościoła św. Jacka
W centrum Słupska, między ulicami Jana Pawła II a Jagiełły, rozciąga się park im. Jerzego Waldorffa. Dawne fosy i wały obronne zastąpiły tu alejki, trawniki oraz dojrzałe drzewa. O muzycznych związkach tego miejsca przypominają ławeczka patrona i pomnik Karola Szymanowskiego, przy którym odbywają się letnie koncerty. To także przystanek na odpoczynek podczas zwiedzania pobliskiego zamku Książąt Pomorskich i kościoła św. Jacka.
Platforma widokowa w Rowach z panoramą jeziora i Rowokołu
Wyspa Kamienna z chronionymi miejscami lęgowymi ptaków
Płytki akwen i wiatry sprzyjające windsurfingowi oraz kitesurfingowi
Szlak trzech jezior: Gardno, Dołgie Wielkie i Dołgie Małe
Wypożyczalnia kajaków, rowerów wodnych i łódek wędkarskich
Tuż obok Bałtyku, za wąską piaszczystą mierzeją, rozciąga się drugi co do wielkości zbiornik przybrzeżny w Polsce. Jezioro Gardno zajmuje prawie 2500 hektarów i w całości leży w Słowińskim Parku Narodowym. Średnia głębokość wynosi zaledwie 1,3 metra, dzięki czemu woda nagrzewa się szybciej niż w morzu. Nad jego brzegami odpoczynek łączy się z obserwacją ptaków i sportami wodnymi.
W sercu Słowińskiego Parku Narodowego rozciąga się Jezioro Łebsko, trzecie co do wielkości jezioro w Polsce, zajmujące ponad 71 kilometrów kwadratowych. Od Bałtyku oddziela je Mierzeja Łebska z ruchomymi wydmami. Przez rzekę Łebę dociera tu okresowo morska woda, która nieznacznie zwiększa zasolenie akwenu. Jezioro wraz z otaczającymi trzcinowiskami, lasami i wydmami tworzy ekosystem odmienny od typowych jezior śródlądowych.
Jeden z dwóch zachowanych fragmentów średniowiecznych fortyfikacji Słupska
Pomorski gotyk ceglany z barokowym hełmem
Zamurowane otwory strzelnicze widoczne na fasadzie
Ostrołukowy przejazd, którym dawniej kursowały tramwaje
Dawne więzienie, warsztaty wojskowe i Muzeum Regionalne
W zachodniej części Starego Miasta w Słupsku, na osi ulicy Nowobramskiej, stoi ceglana brama z XIV wieku. Nowa Brama jest jednym z dwóch zachowanych fragmentów średniowiecznych fortyfikacji miasta, obok Bramy Młyńskiej. Gotycką bryłę wieńczy barokowy hełm, a na elewacji zachowały się ślady dawnych otworów strzelniczych. Przez stulecia budowla mieściła między innymi więzienie, warsztaty wojskowe i Muzeum Regionalne.
Spichlerz z 1780 roku odtworzony w nowej lokalizacji
Kameralna herbaciarnia z niemal trzystoma rodzajami herbat
Wystawy czasowe poświęcone historii, sztuce i etnografii
Położenie nad Słupią przy Rynku Rybackim
Sąsiedztwo Zamku Książąt Pomorskich i Młyna Zamkowego
Nad Słupią, przy Rynku Rybackim, stoi XVIII-wieczny magazyn, który przeniesiono tu po rozebraniu i oznakowaniu jego elementów. Wzniesiony w 1780 roku Spichlerz Richtera jest dziś częścią Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku. W zabytkowych murach działa kameralna herbaciarnia z niemal trzystoma rodzajami herbat, a muzeum organizuje wystawy czasowe. Tuż obok znajdują się Zamek Książąt Pomorskich, Brama Młyńska i Młyn Zamkowy.
Największe w Polsce płaty wrzosowisk z wrzoścem bagiennym
Ponad 847 hektarów chronionego torfowiska wysokiego typu bałtyckiego
Platforma widokowa przy drodze Główczyce–Izbica
Rosiczka okrągłolistna i woskownica europejska
Fioletowo-różowa mozaika wrzosowisk latem i wczesną jesienią
Na południe od jeziora Łebsko rozciąga się ponad 847 hektarów chronionego torfowiska wysokiego typu bałtyckiego. Rezerwat Bagna Izbickie wyróżniają największe w Polsce płaty wrzosowisk z wrzoścem bagiennym, nadające krajobrazowi niemal irlandzki charakter. Wśród torfowców rosną też rosiczka okrągłolistna i woskownica europejska. Teren nie jest udostępniony do zwiedzania, a jego rozległą przestrzeń można podziwiać z platformy przy drodze Główczyce–Izbica.
Fragment muru obronnego przylegający do południowej elewacji
Przy ulicy Dominikańskiej w Słupsku stoi ceglana brama, która przez wieki strzegła wschodniego wjazdu do miasta. Brama Młyńska jest jedną z dwóch zachowanych bram miejskich, a jej budowę rozpoczęto w pierwszej połowie XIV wieku. Pięć kondygnacji, ostrołukowy przejazd i gotyckie blendy przypominają o dawnych fortyfikacjach. Dziś budowlę można oglądać z zewnątrz podczas spaceru po starówce, razem z przylegającym fragmentem muru obronnego.
Gotycka ceglana budowla na planie nieregularnego ośmioboku
Kopuła z latarnią wzniesiona po pożarze
Okrągłe okna na każdej ścianie kaplicy
Historia szpitalnej świątyni dla chorych poza murami miasta
Budowla ręcznie przeniesiona na obecne miejsce w 1913 roku
Na placu Błogosławionego Bronisława Kostkowskiego w Słupsku stoi niewielka ceglana kaplica na planie nieregularnego ośmioboku. Gotycka świątynia św. Jerzego powstała w XV wieku przy szpitalu poza murami miasta, służąc chorym odizolowanym od pozostałych mieszkańców. Jej sylwetkę wyróżniają kopuła z latarnią oraz okrągłe okna na każdej ścianie. Obecne miejsce zajmuje od 1913 roku, kiedy zakończono ręczne przenoszenie budowli z dawnego terenu szpitalnego.
Zachowane fortyfikacje z lat 1937–1938 na wydmie nad portem
22 podziemne pomieszczenia z odtworzonymi wnętrzami wojskowymi
Hiperrealistyczne manekiny przedstawiające codzienne życie żołnierzy
Oryginalne odbiorniki i telefony polowe
Filmy 3D, efekty dźwiękowe i interaktywne ekrany
Na wydmie przy zachodnim falochronie w Ustce zachowały się betonowe fortyfikacje z lat 1937–1938. Bunkry Blüchera mieszczą dziś Park Spotkań z Historią, łączący wojskowe wnętrza z multimedialną ekspozycją. W 22 podziemnych pomieszczeniach odtworzono codzienne życie załogi, od sypialni z pryczami po stanowisko radiotelegrafisty. Realistycznym manekinom w mundurach towarzyszą efekty dźwiękowe, a interaktywne ekrany przybliżają historię bunkrów, Ustki i regionu.
25-metrowy basen sportowy z sześcioma torami i ruchomym dnem
Rwąca rzeka prowadząca przez grotę skalną
Zjeżdżalnie wodne i Małpi Gaj dla najmłodszych
Dwa jacuzzi na wyspie relaksu
Letnia strefa zewnętrzna z basenem solankowym i leżakami
Przy ulicy Grunwaldzkiej w Słupsku działa aquapark łączący sportowe pływanie z rodzinną rekreacją. Park Wodny Trzy Fale wyróżnia się basenem z ruchomym dnem oraz rwącą rzeką prowadzącą przez grotę skalną. Do dyspozycji są także zjeżdżalnie, jacuzzi i strefa saun, a w ciepłych miesiącach zewnętrzny basen solankowy. Położony około 20 minut jazdy samochodem od Ustki kompleks sprawdza się jako plan na deszczowy dzień nad morzem.
Obserwowanie pracy rybaków przy rozładunku połowów
Promenada na zachodnim falochronie z widokiem na zachody słońca
Rejsy po Bałtyku kutrem lub statkiem pirackim
Przy ujściu Łupawy do Bałtyku działa niewielki port, w którym nadal toczy się codzienna praca rybaków. Osiem kutrów z oznaczeniem ROW i kameralne nabrzeża nadają mu charakter odmienny od dużych portów. Morskie tradycje tego miejsca mogą sięgać XIII wieku, na co wskazuje odkryta tu drewniana koga. Dziś obok rybołówstwa jest tu miejsce także na spacery po falochronie i rejsy po Bałtyku.
Galeon ze smoczym galionem, ornamentami i rzeźbami
Letnie rejsy o zachodzie słońca
Nocne rejsy z pokazami laserowymi i dyskoteką
Tuż obok latarni morskiej w usteckim porcie cumuje Dragon, statek stylizowany na XVII-wieczny galeon, ze smoczym galionem na dziobie. Około 40-minutowy rejs po Bałtyku pozwala obejrzeć miasto od strony morza, w tym port rybacki, plażę i nadmorską zabudowę. Pirackie animacje przygotowano przede wszystkim z myślą o dzieciach. Latem odbywają się również wyprawy o zachodzie słońca oraz nocne rejsy z laserami i dyskoteką.
Gotycka ceglana bryła z wieżą zwieńczoną barokowym hełmem
Płyty nagrobne przedstawicieli dynastii Gryfitów
Bogato zdobiony barokowy ołtarz główny
Barokowe organy w jednonawowym wnętrzu
Ponad siedem stuleci dziejów dawnej świątyni dominikanów
W kilka minut spaceru od Zamku Książąt Pomorskich stoi ceglana świątynia z wieżą zwieńczoną barokowym hełmem. Kościół św. Jacka w Słupsku wyrósł z tradycji dominikańskiej, a po przebudowie stał się kościołem zamkowym dynastii Gryfitów. Gotyckie proporcje jednonawowego wnętrza łączą się tu z barokowym wystrojem. W czynnej dziś parafii zachowały się płyty nagrobne Gryfitów, bogato zdobiony ołtarz główny i barokowe organy.
Młyn z około 1310 roku, starszy od słupskiego zamku
Renesansowa elewacja północna ozdobiona arkadami
Ekspozycje etnograficzne na trzech kondygnacjach
Stroje ludowe kaszubskie, pyrzyckie, białobockie i jamneńskie
Dawne pomorskie tkaniny, ceramika i zdobione sprzęty domowe
Tuż obok Zamku Książąt Pomorskich w centrum Słupska stoi młyn zbudowany około 1310 roku. Starszy od zamku budynek należy do najstarszych zachowanych zabytków przemysłowych w Polsce. Jego renesansowy wygląd przywrócono podczas konserwacji w latach 60. XX wieku. Od 1968 roku mieści Dział Etnograficzny Muzeum Pomorza Środkowego, którego ekspozycje przedstawiają stroje ludowe, ceramikę i zdobione sprzęty domowe z Pomorza.
Rezydencja Eryka Pomorskiego, króla trzech skandynawskich państw
24-metrowa wieża z widokiem na miasto i morski brzeg
Wystawa morska o okrętach, kłusownictwie i życiu łososia
Dziewięciopolowy herb księstwa pomorskiego w zamkowych zbiorach
Na sztucznej wyspie między Wieprzą a Kanałem Młyńskim stoi gotycki zamek z XIV wieku. Przez stulecia był siedzibą książąt pomorskich, a jego losy wiążą się z Erykiem Pomorskim, królem Danii, Szwecji i Norwegii. Dziś mieści muzeum z ponad 3000 pozycji inwentarzowych. Nad starówką góruje jego 24-metrowa wieża, z której przy dobrej pogodzie widać panoramę miasta i morski brzeg.
Możliwość zadawania pytań opiekunom przed pokazem i po nim
W Strzelinkach, w połowie drogi między Słupskiem a Ustką, działa jedno z największych fokariów w Polsce. Fokarium Dolina Charlotty jest domem pięciu bałtyckich fok szarych, które mają do dyspozycji trzy baseny z niemal trzema milionami litrów wody. Zwierzęta można obserwować z brzegu i przez podwodne szyby. Podczas pokazów treningu medycznego opiekunowie prezentują, jak foki uczą się dobrowolnie poddawać badaniom weterynaryjnym.
Pozostałości wielkiej inwestycji portowej z lat 1938–1939
Betonowe bloki widoczne z plaży i portu
Dojście plażą na zachód od portu
Miejsce połowu ryb morskich i przybrzeżnych
Historia niedokończonego falochronu i legendy o U-Bootach
Na zachód od portu w Ustce z morza wystają betonowe pozostałości niedokończonego falochronu. III Molo to ślad wielkiej inwestycji z lat 1938–1939, która miała zmienić miasteczko w strategiczny port III Rzeszy. Konstrukcja przyciąga spacerujących i wędkarzy, choć kolejne sztormy stopniowo ją niszczą. Jej historię przez lata przesłaniały legendy o bazie okrętów podwodnych, podsycane obecnością wraku U-Boota w powojennym porcie.
Nietypowa konstrukcja łącząca półkole z prostokątem
Dawne więzienie kobiet oskarżonych o czary
Historia Triny Papistin i procesów o czary
Galeria sztuki w dawnych murach obronnych
Przy ulicy Francesco Nullo w centrum Słupska stoi ceglana baszta, która od XIV wieku zmieniała przeznaczenie: od miejskiej fortyfikacji przez więzienie po galerię sztuki. Baszta Czarownic zawdzięcza nazwę kobietom więzionym tu pod zarzutem czarów. Z jej dziejami wiąże się historia Triny Papistin, oskarżonej wskutek handlowej rywalizacji. O pierwotnej funkcji budowli przypomina nietypowa konstrukcja, łącząca część półkolistą z prostokątną.
60 przeszkód na trasach o różnym stopniu trudności
Trasa dziecięca dla dzieci od 4 do 9 lat
Tyrolki, chwiejne mostki i siatki wspinaczkowe
Widok na morze spomiędzy gałęzi sosen
Zaledwie 50 metrów od bałtyckiej plaży, w sosnowym lesie przy ulicy Wczasowej, działa Park Linowy na Wydmie w Ustce. Na powierzchni 3000 metrów kwadratowych rozmieszczono 60 przeszkód, a łączna długość tras wynosi 670 metrów. Kładki, siatki wspinaczkowe i tyrolki pozwalają sprawdzić sprawność na różnych poziomach trudności. Najmłodsi mają do dyspozycji nisko zawieszoną trasę dziecięcą, przy której rodzice mogą asystować z ziemi.
Zoo z żubrami, lamami, lemurami i wielbłądem Stefanem
Wodne Safari z przystankiem na wyspie lemurów
Fokarium z pięcioma samcami bałtyckiej foki szarej
Kraina Bajek z postaciami z baśni i bajek
Koncerty rockowe w amfiteatrze i wypoczynek w spa
Nad Jeziorem Zamełowskim, w połowie drogi między Ustką a Słupskiem, rozciąga się kompleks rekreacyjny zajmujący sto hektarów zieleni. Dolina Charlotty łączy rodzinne atrakcje z wypoczynkiem w spa i koncertami rockowymi w amfiteatrze. Zoo, fokarium i rejsy między tematycznymi wyspami pozwalają spędzić tu więcej niż jedno popołudnie. Całość otacza dębowo-bukowy las schodzący do brzegu jeziora, kilkanaście kilometrów od bałtyckich plaż.
60-metrowa zjeżdżalnia rurowa i podgrzewany basen zewnętrzny
Czterotorowa kręgielnia z torami dostosowanymi również dla dzieci
Zimowe lodowisko ze zjeżdżalnią snowtubing
Zaledwie 3 kilometry od Słupska, w kierunku Lęborka, działa kompleks rekreacyjny znany jako Park Wodny Redzikowo. Obecnie funkcjonuje pod nazwą Strefa 360 Park Redzikowo i łączy baseny ze strefą saun oraz czterotorową kręgielnią. W części wodnej znajdują się między innymi rwąca rzeka, brodzik dla najmłodszych i podgrzewany basen zewnętrzny. Zimą do atrakcji dołącza lodowisko ze zjeżdżalnią snowtubing.
Między wybiegami ZOO Charlotta w Strzelinku koło Słupska prowadzi szlak drewnianych postaci z klasycznych baśni. Kraina Bajek jest częścią ogrodu zoologicznego, a nie osobnym parkiem rozrywki. W domkach czekają nagrania opowieści, łóżeczka siedmiu krasnoludków i scenki znane z książek. Rzeźby wykonane przez ludowych twórców nadają trasie rzemieślniczy charakter, a niektóre bajkowe budowle służą także jako schronienia dla ptaków.
Noce Kabaretowe oraz koncerty operowe i operetkowe
Gitara z podpisem Santany w holu kompleksu
Niedaleko Słupska, na pograniczu Strzelinka i Zamełowa, działa scena koncertowa mieszcząca dziesięć tysięcy widzów. Amfiteatr w Dolinie Charlotty żyje przede wszystkim podczas festiwali i koncertów, a nie jako miejsce do zwiedzania. Od 2007 roku gości Festiwal Legend Rocka, na którym występowali między innymi Carlos Santana i Alice Cooper. Obok rockowych legend pojawiają się tu polscy wykonawcy, artyści operowi i kabareciarze.
Ponad dwa tysiące eksponatów piekarniczych i cukierniczych
Drewniany stół do wyrabiania ciasta piernikowego z XVII wieku
Przedwojenny automat do cukierków i lodówka bez prądu
Ekspozycja przedstawiająca proces produkcji sękaczy
Działająca piekarnia ze świeżymi wypiekami według tradycyjnych receptur
Na poddaszu działającej od 1945 roku piekarni rodziny Brzósków mieści się Muzeum Piekarnictwa i Cukiernictwa. Prywatna kolekcja liczy ponad dwa tysiące eksponatów związanych z wypiekiem chleba i słodkości. Placówkę założył w 1998 roku piekarz i cukiernik Eugeniusz Brzóska, by ocalić narzędzia swojego rzemiosła. To jedyne muzeum poświęcone wyłącznie piekarnictwu w województwie pomorskim, położone na usteckiej starówce przy ulicy Marynarki Polskiej.
Plac zabaw, ścieżka sprawnościowa i teatrzyk kukiełkowy
W Borkowie niedaleko Koszalina codzienność dawnych epok odtwarzają obozowiska i osady, od neolitu po średniowiecze. Park historyczny łączy zwiedzanie rekonstrukcji z rodzinnymi aktywnościami na świeżym powietrzu, a replik broni można tu dotknąć. Szałas rybaka, kamienne narzędzia i kuźnia pokazują zmiany w sposobach życia oraz pracy. W średniowiecznej części czekają hełmy do przymierzenia i żarna do samodzielnego mielenia mąki.
W odległości 350 metrów od plaży działa kompleks basenów należący do resortu Panorama Morska. Aquapark w Jarosławcu ma 1700 m² lustra wody i łączy baseny zewnętrzne z wewnętrznymi. Wśród atrakcji są basen ze sztuczną falą, rwąca rzeka oraz dziesięć zjeżdżalni o różnym stopniu trudności. Dla najmłodszych przygotowano płytki brodzik z małymi zjeżdżalniami, a odpoczynkowi służą grota z wodospadami i strefa wellness.
Wszystkie atrakcje w jednym bilecie, bez limitu czasu
Zaczarowana ścieżka z gigantycznymi przedmiotami
Minigolf, mega klocki i gry w brzozowym zagajniku
Pokazy iluzjonistów, występy cyrkowe i balonowe show
Nieco ponad dwa kilometry od centrum Ustki rozciąga się MegaLandia Przewłoka – rodzinny park rozrywki na 25 tysiącach metrów kwadratowych zielonego terenu. Motywem przewodnim jest autorska bajka o czarodzieju Megaliuszu, który powiększał codzienne przedmioty do gigantycznych rozmiarów. Zaczarowana ścieżka prowadzi przez magiczny las i tajemnicze mokradła, a jeden bilet obejmuje wszystkie atrakcje bez limitu czasu. Dla rodziców przygotowano strefę relaksu.
Dawne aparaty fotograficzne, powiększalniki i kopiarki
Zabytkowe pralki bąbelkowe i strój kąpielowy sprzed stulecia
Modele trawlerów, kutrów i łodzi ratunkowych ze stoczni
Około dziewięciu wystaw czasowych w ciągu roku
W sercu nadmorskiej Ustki działa kameralne muzeum poświęcone dziejom miasta od XIX wieku. Muzeum Ziemi Usteckiej powstało w 2000 roku dzięki staraniom lokalnych pasjonatów zrzeszonych w Towarzystwie Przyjaciół Ustki. Mieści się w budynku wzorowanym na XVIII-wiecznym domu ryglowym z widoczną drewnianą konstrukcją. Codzienne przedmioty, stare fotografie i pamiątki po zlikwidowanej stoczni składają się na opowieść o dawnym życiu mieszkańców.
Falochrony z widokiem na latarnię morską i kapitanat
Rozsuwany most przepuszczający większe jednostki
Rejsy wycieczkowe i wyprawy na morskie połowy
Jachty cumujące przy nabrzeżu w Darłówku Zachodnim
Na ujściu Wieprzy w Darłówku codzienna praca rybaków toczy się obok turystycznego ruchu. Port łączy funkcje rybackie, handlowe i turystyczne, a jego nabrzeża rozciągają się na długości trzech kilometrów. Przy kei cumują kutry z oznaczeniem DAR, natomiast w zachodniej części stoją jachty. Charakterystycznym elementem portu jest rozsuwany most, który reguluje ruch jednostek między częścią nadmorską a basenami położonymi bliżej centrum Darłowa.
Pozostałości grobowca megalitycznego i kamienne kręgi
Ośmiokilometrowa pętla piesza Poddąbie–Dębina
Między Ustką a Rowami wznosi się urwisty brzeg porośnięty lasem bukowym i sosnowym. Klif w Poddąbiu osiąga miejscami 42 metry wysokości, a z góry rozciąga się panorama wybrzeża. Ścieżka wzdłuż klifu prowadzi do leśnych polan z widokiem na Bałtyk. Nadmorski spacer można połączyć z pieszą pętlą przez Dębinę lub poszukiwaniem ukrytych w lesie pozostałości grobowca megalitycznego i kamiennych kręgów.
Ceglany budynek przedwojennej architektury przemysłowej
Widoczne jazy i urządzenia piętrzące wodę
Najniżej położona elektrownia wodna na Łupawie
Tradycje piętrzenia wody sięgające XVI wieku
Na Łupawie, tuż przed jej ujściem do jeziora Gardno, działa elektrownia wodna w Smołdzinie. W ceglanym budynku pracują dwie turbiny Francisa, w tym jedna z 1935 roku. Obiekt nadal produkuje prąd, a jego otoczenie pozwala przyjrzeć się jazom i urządzeniom piętrzącym wodę. To przemysłowy punkt na mapie Pomorza, dostępny do oglądania z zewnątrz, bez klasycznej ekspozycji muzealnej.
Dwunastościenny gabinet prezydenta z oryginalnymi meblami
Główny hol z zachowanymi malowidłami
Ukryte drzwi w boazerii sali posiedzeń
Przy placu Zwycięstwa stoi neobarokowy ratusz z elementami secesji, wzniesiony w latach 1899–1901. Gmach nadal służy władzom Słupska, a niemal w całości zachowany oryginalny wystrój odróżnia go od wielu innych polskich ratuszy. Wśród udostępnianych wnętrz wyróżnia się dwunastościenny gabinet prezydenta z rzeźbionymi boazeriami i zabytkowymi tapetami. Z wieży widokowej rozciąga się panorama starego miasta, kościołów i okolicznej zabudowy.
Cztery skamieniałe gniazda z około czterdziestoma jajami dinozaurów
Okazy z Pustyni Gobi sprzed siedemdziesięciu milionów lat
Ślady łap dinozaurów z Gór Świętokrzyskich
Zwiedzanie z przewodnikiem i opowieści o zdobywaniu eksponatów
Park Jurajski z modelami dinozaurów w skali 1:1
W Muzeum Ziemi w Kletnie znajdują się cztery skamieniałe gniazda z około czterdziestoma jajami dinozaurów. Pochodzą z Pustyni Gobi w Chinach i mają siedemdziesiąt milionów lat. To największa w Polsce kolekcja takich gniazd, zgromadzona przez geologa Arnolda Miziołka. Zwiedzanie z przewodnikiem trwa około czterdziestu pięciu minut, a uzupełnieniem ekspozycji jest sąsiedni Park Jurajski z modelami prehistorycznych gadów w skali 1:1.
Fontanna posadzkowa ze strumieniami wody na poziomie placu
Koncerty, potańcówki i pokazy sportowe
Kawiarnie i restauracje w otaczających plac kamienicach
Przestrzeń bez samochodów u zbiegu ulic starego miasta
Po rewitalizacji centralny plac słupskiej starówki znów stał się miejscem spotkań mieszkańców i turystów. Stary Rynek ma ponad 700 lat historii, a dziś jego przestrzeń bez ruchu samochodowego wypełniają koncerty, potańcówki i pokazy sportowe. Wokół stoją kamienice z kawiarniami, restauracjami i sklepami na parterach. Fontanna posadzkowa przyciąga w upalne dni dzieci, a rozchodzące się z placu ulice prowadzą w głąb starego miasta.
Ponad 400 hektarów rzadkiego torfowiska wysokiego typu bałtyckiego
Bory bagienne i skupiska karłowatych sosen
Chronione rośliny, w tym rosiczka okrągłolistna
Miejsca gniazdowania żurawi, derkaczy i wodniczek
Warstwy torfu gromadzone przez tysiące lat
Kilka kilometrów od morza, między Ustką a Postominem, rozciąga się ponad 400 hektarów torfowiska wysokiego typu bałtyckiego. Rezerwat Zaleskie Bagna chroni ekosystem kształtowany przez tysiące lat, w którym roślinność korzysta wyłącznie z wody deszczowej. Krajobraz tworzą mchy torfowce, bory bagienne i skupiska karłowatych sosen. Nie ma tu wyznaczonych szlaków ani utwardzonych ścieżek, a torfowisko można obserwować z bezpiecznej odległości na obrzeżach rezerwatu.
Promenada, port i ustecka latarnia morska
Najbardziej charakterystyczny fragment miasta to odcinek między portem, promenadą a latarnią morską. Warto potraktować to miejsce nie jak przelotowy deptak, tylko jak osobną wycieczkę. Spacer dobrze zacząć od strony portu – wejść na falochron wschodni, obejrzeć ruch kutrów i statków wycieczkowych, potem przejść pod samą latarnię i dopiero dalej w stronę promenady.
Latarnia działa i jest udostępniona do zwiedzania. W sezonie tworzy się kolejka, więc najlepiej uderzyć od razu rano albo wieczorem. Z góry widać podział na plażę wschodnią i zachodnią, układ wydm i całe nabrzeże portowe – to dobre miejsce, żeby złapać orientację w terenie na resztę pobytu. Przy samej latarni jest kilka punktów z szybką przekąską, ale spokojniejsze jedzenie lepiej zaplanować kawałek dalej, przy bocznych uliczkach schodzących z promenady.
Plaża wschodnia, zachodnia i mniej oczywiste zejścia
Ustka ma dwie główne plaże – wschodnią, przy promenadzie, i zachodnią, za portem. Wschodnia jest najpopularniejsza, z infrastrukturą typowego nadmorskiego kurortu: leżaki, budki z jedzeniem, automaty, muzyka z knajpek. Wysoki sezon oznacza tłok, ale też najpełniejszą ofertę – od zorganizowanych atrakcji po wypożyczalnie sprzętu. Osoby liczące na spokój powinny kierować się w stronę skrajów plaży, dalej od głównych wejść.
Po drugiej stronie portu jest plaża zachodnia, przez wielu traktowana jako bardziej „lokalna”. Dojście wymaga przejścia przez kładkę nad Słupią lub skorzystania z kładki ruchomej (gdy działa) w okolicy portu. Zachodnia jest szersza, mniej zagospodarowana, z długim pasem wydmowego lasu. Przy dalszych zejściach łatwiej znaleźć miejsce z większym dystansem od innych plażowiczów, są też odcinki chętnie wybierane przez osoby z psami oraz amatorów dłuższych spacerów brzegiem morza.
Historia na wydmach: Bunkry Blüchera i militarne ślady
Po stronie zachodniej, nad klifem, znajdują się Bunkry Blüchera – niemiecki powojenny kompleks umocnień, dziś przystosowany do zwiedzania. To nie jest typowe muzeum z gablotami, raczej plenerowa ekspozycja z możliwością wejścia do części schronów. Trzeba liczyć się z różnicami temperatur między wnętrzami a otwartą przestrzenią – przyda się coś z długim rękawem, nawet w ciepły dzień.
Na miejscu pokazano m.in. elementy wyposażenia, repliki dział, sceny multimedialne. W sezonie funkcjonują tu także punkty gastronomiczne i niewielka infrastruktura rekreacyjna. Bunkry można połączyć ze spacerem plażą zachodnią albo z wycieczką rowerową – wzdłuż wybrzeża przebiega fragment nadmorskiej trasy R10, którą wygodnie dotrzeć zarówno z centrum, jak i okolicznych kempingów.
Stare miasto, rybackie ślady i lokalne muzea
Od strony portu wystarczy odejść dosłownie kilka ulic w głąb, żeby trafić w zupełnie inny klimat niż na promenadzie. W okolicach ulic Marynarki Polskiej, Kosynierów czy Grunwaldzkiej zachowały się fragmenty dawnej rybackiej zabudowy szachulcowej, wąskie uliczki, małe kamienice i parterowe domy. Warto po prostu „zgubić się” w tym kwadracie miasta, zamiast ograniczać się do jednego przelotowego przejścia.
W dawnym spichlerzu portowym mieści się Muzeum Ziemi Usteckiej – niewielkie, ale dobrze pokazujące, jak z małej osady rybackiej powstał kurort. To dobry przystanek na mniej pogodny dzień albo przerwę od plażowania: ekspozycja jest zwarta, bez nadmiaru treści, które przytłoczą dzieci. Kilka kroków dalej funkcjonują też mniejsze, często sezonowe placówki i wystawy tematyczne (np. poświęcone łodziom, bursztynowi, lokalnemu rzemiosłu) – łatwo je przeoczyć, bo część działa przy prywatnych pensjonatach lub w adaptowanych piwnicach.
Park Zdrojowy, tężnia i spokojniejsze oblicze kurortu
Między ścisłym centrum a wschodnią plażą rozciąga się Park Zdrojowy – teren, który wiele osób omija w drodze na plażę, a szkoda. To dobre miejsce na spacer w cieniu drzew, szczególnie w upalne dni. Układ alejek pozwala zrobić pętlę zarówno krótszą, „w klapkach”, jak i dłuższą, bardziej spacerową, aż do granicy lasu za zabudową uzdrowiskową.
W parku znajduje się tężnia solankowa i strefy wypoczynku, z których korzystają nie tylko kuracjusze. W sezonie bywa tu ruch, ale zdecydowanie mniej intensywny niż na samej promenadzie. W bezwietrzne dni powietrze wokół tężni jest wyczuwalnie bardziej „morskie”, co chętnie wykorzystują rodziny z dziećmi i osoby starsze. Warto zwrócić uwagę na sanatoryjną zabudowę – część obiektów zachowała przedwojenny charakter i pozwala zrozumieć, skąd wzięła się sława uzdrowiska.
Szlaki piesze i rowerowe: od Orzechowa po okoliczne jeziora
Kto nie lubi leżeć cały dzień na piasku, ma w okolicy sporo alternatyw. W stronę wschodnią prowadzi atrakcyjny pieszy szlak do Orzechowa, w dużej mierze lasem sosnowym, częściowo klifem nad morzem. Trasa nie jest szczególnie trudna technicznie, ale po deszczu bywa ślisko, więc w zwykłych sportowych butach chodzi się znacznie wygodniej niż w sandałach. Po drodze są punkty widokowe na klif i zejścia na mniej uczęszczane fragmenty plaży.
Rowery warto potraktować jako realny środek transportu, a nie tylko rekreację. Przez Ustkę przebiega nadmorski szlak R10, którym można dojechać w stronę Rowów, Słowińskiego Parku Narodowego lub w głąb lądu, w kierunku Słupska i Doliny Charlotty. Część odcinków jest asfaltowa lub z utwardzonej nawierzchni, ale zdarzają się fragmenty szutrowe i leśne, więc lepszy będzie trekking lub miejski rower na trochę szerszych oponach niż typowa „szosa”. W wielu wypożyczalniach w centrum rower można wziąć na kilka godzin, co ułatwia spontaniczne wypady bez planowania całego dnia.